Parakairon — biuro rachunkowe Gdynia

Baza wiedzy dla przedsiębiorców

Najczęściej zadawane pytania o podatki i księgowość

Prosto o tym, co naprawdę musisz wiedzieć.

28 odpowiedzi na pytania o formy opodatkowania, ZUS, VAT, KSeF, koszty i dokumenty. Bez żargonu i bez paragrafów.

Październik 2026Kancelaria Podatkowa Parakairon

Zebraliśmy pytania, które najczęściej słyszymy od klientów.

Zakładanie i prowadzenie firmy

Kiedy muszę założyć firmę, a kiedy wystarczy działalność nierejestrowana?

Działalność nierejestrowaną możesz prowadzić, dopóki Twoje przychody nie przekroczą 225% płacy minimalnej w kwartale, czyli w 2026 roku 10 813,50 zł kwartalnie. To dobry sposób, żeby sprawdzić pomysł bez ZUS i rejestracji. Gdy przekroczysz limit, musisz zarejestrować firmę.

Jednoosobowa działalność czy spółka z o.o.?

Jednoosobowa działalność jest najprostsza i najtańsza w prowadzeniu, ale za długi firmy odpowiadasz całym swoim majątkiem. Spółka z o.o. chroni majątek prywatny, ale wymaga pełnej księgowości i więcej formalności. Zysk spółki opodatkowany jest CIT, dla małych firm 9%, a wypłata dywidendy to dodatkowe 19%. Policzymy, co w Twoim przypadku wyjdzie korzystniej.

Ile kosztuje i ile trwa założenie firmy?

Dla naszych przyszłych klientów zakładamy JDG bezpłatnie, a założenie spółki, np. z o.o., kosztuje u nas 1000 zł netto.

Czy mogę zawiesić działalność?

Tak. Jeśli nie zatrudniasz pracowników, jednoosobową działalność możesz zawiesić na czas nieokreślony. W tym czasie nie płacisz składek ZUS, ale nie możesz też zarabiać w ramach firmy. Wystarczy wniosek w CEIDG.

Podatek dochodowy

Jakie są formy opodatkowania firmy?

Masz do wyboru trzy: skalę podatkową (12%, a powyżej 120 000 zł dochodu 32%, z kwotą wolną 30 000 zł), podatek liniowy (stałe 19% bez kwoty wolnej) i ryczałt, który płacisz od przychodu, bez odliczania kosztów. Od formy opodatkowania zależy też wysokość składki zdrowotnej.

Którą formę opodatkowania wybrać?

To zależy od tego, ile zarabiasz, jakie masz koszty i czym się zajmujesz. Ryczałt opłaca się przy niskich kosztach, liniowy przy wysokich dochodach, a skala na początek i przy mniejszych zarobkach. Przed wyborem warto wszystko policzyć razem ze składką zdrowotną. Zrobimy to dla Ciebie.

Do kiedy mogę zmienić formę opodatkowania?

Zmienić formę można tylko od nowego roku. Informację składasz do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym osiągnąłeś pierwszy przychód w roku, czyli zwykle do 20 lutego. Jeśli pierwszy przychód przypada na grudzień, masz czas do końca roku.

Jakie są stawki ryczałtu?

Stawka zależy od branży i wynosi od 2% do 17%. Najczęściej spotykane to 3% w handlu, 8,5% przy wielu usługach, 12% w IT i 14% przy usługach medycznych oraz projektowych. Dobierzemy właściwą stawkę do Twojej działalności, bo zła stawka to ryzyko zaległości.

Kiedy płacę podatek?

Zaliczki na podatek płacisz co miesiąc, do 20. dnia następnego miesiąca. Nowe i małe firmy mogą płacić je kwartalnie. Roczne zeznanie, np. PIT-36, PIT-36L albo PIT-28, składasz do 30 kwietnia następnego roku.

Czy mogę rozliczyć się wspólnie z małżonkiem?

Tak, ale tylko na skali podatkowej. Na podatku liniowym i ryczałcie wspólne rozliczenie nie jest możliwe.

ZUS i składka zdrowotna

Ile zapłacę ZUS na początku działalności?

Przez pierwsze 6 miesięcy możesz skorzystać z ulgi na start i płacić tylko składkę zdrowotną. Potem przez 24 miesiące płacisz preferencyjny ZUS, w 2026 roku ok. 456 zł miesięcznie składek społecznych.

Ile wynosi składka zdrowotna?

Na skali płacisz 9% dochodu, a na podatku liniowym 4,9% dochodu, w obu przypadkach w 2026 roku co najmniej 432,54 zł miesięcznie. Na ryczałcie składka jest stała i zależy od przychodów: 498,35 zł do 60 000 zł rocznie, 830,58 zł do 300 000 zł i 1495,04 zł powyżej.

Czy mogę odliczyć składkę zdrowotną od podatku?

Częściowo. Na podatku liniowym możesz ją odliczyć do rocznego limitu, a na ryczałcie odliczasz połowę zapłaconej składki od przychodu. Na skali podatkowej składki zdrowotnej nie odliczysz.

VAT, KSeF i kasa fiskalna

Czy muszę płacić VAT?

Nie zawsze. Od 2026 roku możesz być zwolniony z VAT, dopóki Twoja sprzedaż nie przekroczy 240 000 zł rocznie. W pierwszym roku limit liczy się proporcjonalnie do czasu działalności. Niektóre branże, np. usługi prawnicze i doradcze, muszą płacić VAT od pierwszej faktury.

Kiedy warto zarejestrować się do VAT dobrowolnie?

Gdy sprzedajesz głównie firmom i masz duże zakupy, np. sprzęt czy samochód. Odzyskujesz wtedy VAT z faktur zakupowych, a Twoi klienci i tak odliczą VAT z Twoich faktur.

Od kiedy muszę wystawiać e-faktury w KSeF?

Od 1 kwietnia 2026 roku większość firm wystawia faktury w Krajowym Systemie e-Faktur. Najmniejsze firmy, ze sprzedażą do 10 tys. zł miesięcznie, mają czas do 1 stycznia 2027 roku. Możesz nadać uprawnienia w KSeF swojemu biuru rachunkowemu, a ono zajmie się resztą.

Czy potrzebuję kasy fiskalnej?

Jeśli sprzedajesz osobom prywatnym, kasa jest potrzebna po przekroczeniu 20 000 zł takiej sprzedaży w roku, a w pierwszym roku limit liczy się proporcjonalnie. Niektóre usługi wymagają kasy od pierwszej sprzedaży, m.in. fryzjerskie, kosmetyczne, prawnicze, lekarskie i naprawy samochodów.

Do kiedy rozliczam VAT?

Czynni podatnicy VAT wysyłają plik JPK_VAT do 25. dnia następnego miesiąca i do tego dnia płacą podatek. Małe firmy mogą rozliczać VAT kwartalnie.

Koszty firmowe

Co mogę wrzucić w koszty?

Wszystko, co jest związane z firmą i służy zarabianiu pieniędzy, np. telefon i internet, laptop i sprzęt, oprogramowanie, szkolenia, podróże służbowe czy usługi biura rachunkowego. Więcej przykładów znajdziesz w naszym poradniku na start.

Jak rozliczyć samochód w firmie?

Jeśli używasz auta także prywatnie, w koszty idzie 75% wydatków, a odliczysz 50% VAT. Pełne 100% jest możliwe tylko przy samochodzie używanym wyłącznie w firmie, z ewidencją przebiegu i zgłoszeniem do urzędu skarbowego.

Co to jest amortyzacja?

Sprzęt do 10 000 zł netto możesz od razu wrzucić w koszty. Droższe rzeczy rozkładamy na kilka lat, czyli amortyzujemy. W pierwszym roku działalności możesz jednorazowo zaliczyć w koszty nawet droższy sprzęt, do równowartości 50 000 euro, w 2026 roku ok. 213 000 zł. Ulga nie obejmuje samochodów osobowych.

Czy na ryczałcie koszty obniżają podatek?

Nie. Na ryczałcie płacisz podatek od przychodu, więc wydatki firmowe go nie zmniejszają. Dlatego ryczałt opłaca się głównie wtedy, gdy masz niewielkie koszty.

Księgi i dokumenty

Książka przychodów i rozchodów czy pełna księgowość?

Jednoosobowa działalność i spółki osobowe prowadzą zwykle książkę przychodów i rozchodów, dopóki przychody nie przekroczą 2,5 mln euro rocznie. Spółka z o.o. i akcyjna zawsze prowadzą pełne księgi rachunkowe. Na ryczałcie wystarczy ewidencja przychodów.

Jak długo muszę przechowywać dokumenty?

Co do zasady 5 lat, licząc od końca roku, w którym minął termin zapłaty podatku. Na przykład dokumenty z 2026 roku przechowujesz do końca 2032 roku. Dokumentację pracowniczą przechowuje się dłużej.

Czy mogę przesyłać dokumenty elektronicznie?

Tak. Możesz wysyłać nam skany i zdjęcia mailem albo przynosić dokumenty do jednego z naszych biur w Gdyni. Faktury z KSeF trafiają do nas automatycznie, gdy nadasz nam uprawnienia.

Współpraca z biurem rachunkowym

Ile kosztuje prowadzenie księgowości?

Księgowość jednoosobowej firmy kosztuje u nas 250 zł miesięcznie do 10 dokumentów, a każde kolejne 10 dokumentów to 70 zł. Pełne księgi rachunkowe spółek zaczynają się od 600 zł. Zobacz pełny cennik.

Jak zmienić biuro rachunkowe?

Wystarczy jedna rozmowa. Podpisujemy umowę, a potem sami kontaktujemy się z Twoim dotychczasowym biurem, przejmujemy dokumenty i ustawiamy dostęp do KSeF. Twoje rozliczenia idą dalej bez przerwy.

Kto odpowiada za błędy w księgowości?

Wobec urzędu za rozliczenia odpowiada przedsiębiorca, ale biuro rachunkowe odpowiada wobec klienta za swoją pracę. Nasze usługi są w 100% objęte ubezpieczeniem OC, więc jeśli popełnimy błąd, to my ponosimy jego koszty.

Odpowiedzi mają charakter informacyjny i opisują stan przepisów na październik 2026 roku. Kwoty składek ZUS dotyczą 2026 roku. W sprawach indywidualnych zapraszamy do kontaktu. Źródła: Symfonia – składki ZUS w 2026 r. · Podatki.biz – limity 2026 · Poradnik Przedsiębiorcy – kasa fiskalna 2026

Napisz do nas

Napisz kilka zdań o swojej firmie. Im więcej konkretów podasz, tym dokładniej przygotujemy ofertę.

Czym się zajmujesz, ile mniej więcej masz dokumentów w miesiącu, czy zatrudniasz pracowników i co dziś w księgowości spędza Ci sen z powiek?

Wolisz zadzwonić?+48 608 468 289